Istorija prenosa prava svojine po osnovu ugovora o kupoprodaji
Glavni sadržaj članka
Apstrakt
Rimski ugovor o kupoprodaji (emptio venditio) i koncept konsenzualnih kontrakata preuzela su sva evropska i svetska zakonodavstva nastala na ruševinama rimske imperije ili pod posrednim uticajem te civilizacije. Kao dvostrano jednako obavezujući kontrakt bonae fidei rađao je obaveze za obe strane, pri tome ne prenoseći ni državinu ni pravo svojine sa prodavca na kupca. Da bi došlo do prenosa vlasništva, zahtevao se dodatni akt koji se sastojao u mancipaciji, za stvari res mancipi, ili tradiciji, za stvari res nec mancipi. Autor u radu ukazuje na istorijski razvoj prenosa prava svojine po osnovu ugovora o kupoprodaji u rimskom pravu i u modernim evropskim građanskim kodifikacijama, na njegov dinamičan razvoj i razlike u evropskim pravnim sistemima. Posebno razmatra pitanje da li je traditio akt kojim se nekome omogućava da stekne faktičku vlast na stvari ili pak pravni posao.
U radu se koristi jezičko, sistemsko i istorijsko tumačenje tekstova G. Inst. 1.119–120, G. Inst. 2.19–20, D.12.1.18. pr, D.18.1.19, D.18.1.74, D.19.2.21, D.39.5.10, D.41.1.9.3, D.41.1.31, D.41.1.36, D.43.26.20, D.44.7.55, C.8.53.1. i Inst.2.1.41, kao i istorijski metod.
Detalji članka
Reference
Aranđelović D., Austrijski građanski zakonik (prevod), Beograd 1922.
Berger A., Encyclopedic Dictionary of Roman Law, Philadelphia 1953. https://doi.org/10.2307/1005773
Blagojević B., Postanak franuskog građanskog zakonika, Pravna misao, časopis za pravo i sociologiju januar-februar 1939.
Bleckmann M., Rang und Recht. Zur juristischen Austragung von Rangkonflikten im 17. und 18. Jahrhundert, Inaugural-Dissertation, Münster Westfälischen 2003.
Bogišić V., Metod i sistem kodifikacije imovinskog prava u Crnoj Gori (priredio T. Nikčević), Beograd 1967.
De Pothier, Traité du Contrat de Vente, Paris 1821.
Dilcher G., The Germanists and the Historical School of Law: German Legal Science between Romanticism, Realism, and Rationalization, Rechtsgeschichte - Legal History Rg 24/2016, Frankfurt am Main. https://doi.org/10.12946/rg24/020-072
Domat J., Les lois civiles dans leur ordre naturel, le droit public et legum delectus, Paris 1735.
Gaius, Institutiones (prevod O. Stanojević), Beograd 2009.
Glišović L., Nemački građanski zakonik. Od pravnog partikularizma do kodifikacije građanskog prava, Strani pravni život 59, 1/2015.
Gordley J., The Jurists. A Critical History, Oxford 2014. https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199689392.001.0001
Grotius H., The Rights of War and Peace, Book II (ed. R. Tuck), Indianapolis 2005.
Horvat M., Rimsko pravo, Zagreb 1980.
Iustinianus, Digesta.
Iustinianus, Codex.
Iustinianus, Institutiones.
Jelić R., Sticanje prava svojine u francuskom pravu na pokretnim stvarima na osnovu ugovora sa prethodnim vlasnikom, Pravo i privreda XXXIII, 9-10/1996.
John M., Politics and the Law in Late Nineteenth-Century Germany: The Origins of the Civil Code, Oxford 1989.
Katančević A., Načini sticanja svojine u rimskom pravu, Beograd 2017.
Krynen J., D'Alteroche, B., L'Histoire du droit en France. Nouvelles tendances, nouveaux territoires, Paris 2014.
Langbein J. H., Prosecuting Crime in the Renaissance: England, Germany, France, Cambridge 1974. https://doi.org/10.4159/harvard.9780674184251
Lachner V., Roškar, J., Građanske kodifikacije u Evropi s posebnim osvrtom na 19. i 20. stoljeće, Zbornik radova znanstvenog skupa: Austrijski građanski zakonik (1811-2011) (ur. E. Mutapčić), Tuzla 2011.
Lenel O., Das Edictum Perpetuum (2. Auflage), Leipzig 1907.
Lesaffer R., European Legal History: A Cultural and Political Perspective, Cambridge 2009. https://doi.org/10.1017/9781107300866
Martinek M., Friedrich Karl Von Savigny (1779-1861): Leben und Werk Eines Grossen Deutschen Juristen, Pravni zapisi 1/2010. https://doi.org/10.5937/pravzap1001007M
Molnar A., Uticaj pijetizma i Fridriha Velikog na nemačko prosvetitelјstvo, Sociologija LIII, 4/2011.
Nikolić D., Dva veka Austrijskog građanskog zakonika (1811-2011), Zbornik Matice srpske za društvene nauke 135, 2/2011 (ur. D. Nikolić), Novi Sad.
Polojac M., Akvilijev zakon i pravna kultura, Beograd 2015.
Pufendorf S., The Jure Naturae at Gentium Libri Octo Volume One the Photographic Reproduction of the Edition of 1688 (ed. J. B. Scott), Washington 1934.
Puhan I., Rimsko pravo, Beograd 1974.
Rehberg A. W., Über den Code Napoleon und seine Einführung in Deutschland, Hannover 1814.
Robinson O. F., Fergus, T. D., Gordon, W. M., European Legal History. Sources and Institutions (Third edition), Oxford 2000.
Rodes R. E., On the Historical School of Jurisprudence, The American Journal of Jurisprudence 49/2004. https://doi.org/10.1093/ajj/49.1.165
Romac A., Rimsko pravo, Zagreb 1981.
Solovjev A., Ugovor o kupovini i prodaji u srednjovekovnoj Srbiji, Arhiv za pravne i društvene nauke XXXII 2/1927.
Stein P., Roman Law in European History, Cambridge 1999. https://doi.org/10.1017/CBO9780511814723
Stojčević D., Rimsko privatno pravo, Beograd 1985.
Stojčević D., Perfecta Emptione Periculum Transit ad Emptorem, Anali Pravnog fakulteta u Beogradu XXXV, 1/1987.
Šarkić S., Recepcija Austrijskog građanskog zakonika u Srbiji, Zbornik radova znanstvenog skupa: Austrijski građanski zakonik (1811-2011) (ur. E. Mutapčić), Tuzla 2011.
Thibaut A. F. J., Ueber die Nothwendigkeit eines allgemeinen Bürgerlichen Rechts für Deutschland, Heidelberg 1814.
Thomas P. J., Usus modernus Pandectarum; a spurious transplant, Revue Internationale des droits de l'Antiquité, 3ème série, XLVII, 2000.
Vick B., Liberalism, Nationalism, and Gender Dichotomy in Mid-Nineteenth-Century Germany: The Contested Case of German Civil Law, The Journal of Modern History 82, 3/2010, Chicago. https://doi.org/10.1086/653041
Von Savigny, F. C., Vom Beruf unserer Zeit für Gesetzgebung und Rechtswissenschaft, Heidelberg 1814.
Votson A., Pravni transplanti. Pristup uporednom pravu, Beograd 2010.
Vuletić V., Zaštita prava kupca. Doprinos rimskog klasičnog prava razvoju evropskog privatnog prava, doktorska disertacija, Beograd 2010.
Watson A., Rome of the XII Tables. Persons and Property, New Jersey 1975. https://doi.org/10.2307/1228164
Wolff C., Institutiones Juris Naturae et Gentium in Quibus ex Ipsa Hominis Natura Continuo Nexu Omnes Obligationes et Jura Omnia Deducuntur, Venezia 1768.
Wolf K., Österreichische Vertreter des Naturrechts, masterarbeit, Graz 2013.
Whitman J. Q., The Legacy of Roman Law in the German Romantic Era: Historical Vision and Legal Change, New Jersey 1990. https://doi.org/10.1515/9781400860982
Zimmermann R., The Law of Obligations: Roman Foundations of the Civilian Tradition, Pretoria 1990.
Allgemeines bürgerliches Gesetzbuch (ABGB), https://www.ris.bka.gv.at/GeltendeFassung.wxe?Abfrage=Bundesnormen&Gesetzesnummer=10001622.
Allgemeines Landrecht für die Preußischen Staaten (ALR), http://www.koeblergerhard.de/Fontes/ALR1fuerdiepreussischenStaaten1794teil1.htm.
Bürgerliches Gesetzbuch (BGB), https://www.gesetze-im-internet.de/bgb/BGB.pdf.
Code civil (CC), https://codes.droit.org/PDF/Code%20civil.pdf.
Constitutio Criminalis Carolina, http://ra.smixx.de/media/files/Constitutio-Criminalis-Carolina-1532.pdf.
Građanski zakonik za Knjaževstvo Srpsko (SGZ), https://www.harmonius.org/sr/pravniizvori/jugoistocnaevropa/privatnopravo/srbija/Srpski_gradjanski_zakonik_1844.pdf.
La première constitution française (1791), https://www.conseil-constitutionnel.fr/les-constitutions-dans-l-histoire/constitution-de-1791.
Schweizerisches Zivilgesetzbuch (ZBG), https://fedlex.data.admin.ch/filestore/fedlex.data.admin.ch/eli/cc/24/233_245_233/20210101/de/pdf-a/fedlex-data-admin-ch-eli-cc-24-233_245_233-20210101-de-pdf-a.pdf.
