Evolucija i reforma postupka odlučivanja o prethodnom pitanju: istorijski razvoj, unapređenja iz 2024. godine i kritička ocena
Bočna strana članka
Glavni sadržaj članka
Apstrakt
Ovaj rad analizira istorijski razvoj, najnovije reforme i kritičke implikacije postupka po prethodnom pitanju prema članu 267 UFEU, koji predstavlja temelj pravosudnog sistema Evropske unije. Prateći evoluciju ovog mehanizma od osnivanja Evropske zajednice za ugalj i čelik do najnovijih izmena, rad se posebno fokusira na refome iz 2024. godine koje su nadležnost za odlučivanje o prethodnom pitanju u šest tehničkih oblasti prenele na Opšti sud i uvele značajne proceduralne i digitalne inovacije. Iako su ove reforme usmerene na rasterećenje Suda EU i povećanje efikasnosti postupaka pred sudovima EU, one istovremeno otvaraju pitanja fragmentacije prava, složenosti nadležnosti i potencijalnog slabljenja dijaloga između nacionalnih sudova i najvišeg suda EU. Rad pruža kritičku ocenu ovih promena ističući njihove potencijalne koristi i rizike, i daje preporuke za očuvanje jedinstva i delotvornosti prava EU.
Detalji članka
Reference
Arnull A., The European Union and its Court of Justice, 2nd ed., Oxford University Press, 2006. https://doi.org/10.1093/oso/9780199258840.001.0001
Craig P., De Búrca G., EU Law: Text, Cases, and Materials, 7th ed., Oxford University Press, 2021. https://doi.org/10.1093/he/9780198856641.001.0001
Coulon, E., "Summer 2024 reforms; A radical overhaul of the Statute of the Court of Justice of the EU and the rules of procedure of the Court of Justice and the General Court", Legal Practices - Concurrences, Revue des Droits de la Concurrence, No. 4, 2024.
Grossio, L., Petrić, D. "EU Procedural Law Revisited: The Reformed EU Judicial Architec-ture between the Statute of the Court of Justice and the Rules of Procedure", European Papers, No. 2, Vol. 10, 2025.
Lenaerts K., Gutierrez-Fons J. A., „The Constitutional Allocation of Powers and General Principles of EU Law", Common Market Law Review, No. 6, Vol. 47, 2010. https://doi.org/10.54648/COLA2010069
Lukić M., "Razumevanje uloge opštih pravobranilaca u okviru pravosudnog sistema Evrop-ske unije" [Understanding the role of Advocates General within EU judiciary system], Zbornik radova Pravnog fakulteta u Nišu, br. 74, tom 55, Niš, 2016. https://doi.org/10.5937/zrpfni1674129L
Lukić Radović, M., "Prethodni postupak i vrhovni autoritet Suda Evropske unije u odnosu na pravo EU i pojedinačne akte njenih tela" [Preliminary reference procedure and the supreme authority of the Court of the Justice of the European Union with respect to EU law and individual acts of EU bodies], Savremeni problemi pravnog sistema Srbije, prilozi projektu 2022 (ur. Miloš Živković, Maja Lukić Radović), Univerzitet u Beo-gradu - Pravni fakultet, Centar za izdavaštvo, Beograd, 2023.
Sarmiento, D. "On the Road to a Constitutional Court of the European Union: The Court of Justice After the Transfer of the Preliminary Reference Jurisdiction to the General Court (Editorial Note)", Croatian Yearbook of European Union Law and Policy, No. 19, 2023. https://doi.org/10.3935/cyelp.19.2023.529
Tridimas T., The General Principles of EU Law, 3rd ed., Oxford University Press, 2018.
Wattel, P. J., "The Transfer of Preliminary Ruling Jurisdiction to the General Court of the EU", CJEU - Recent Developments in Value Added Tax 2023 (eds. Georg Kofler et al.), Linde Verlag, Wien, 2024.